Vì Sao Mọi Cuộc Đánh Giá Kiến Trúc Nên Bắt Đầu Bằng AI

Hầu hết các cuộc đánh giá kiến trúc tuân theo một khuôn mẫu có thể dự đoán: Ai đó trình bày một đề xuất. Mọi người đặt câu hỏi dựa trên kinh nghiệm của chính họ. Các ý kiến được tranh luận. Tiếng nói mạnh nhất hoặc chức danh cao nhất thắng.

Quy trình này hiệu quả khi các hệ thống đủ đơn giản để bất kỳ kỹ sư có kinh nghiệm nào cũng có thể suy luận về chúng. Nó không hiệu quả khi một đề xuất có thể ảnh hưởng đến mười sáu dịch vụ, ba đường ống dữ liệu, hai API bên ngoài, và một ranh giới tuân thủ mà không ai nhớ là nó tồn tại.

AI thay đổi những gì một cuộc đánh giá kiến trúc có thể trở thành. Thay vì dựa vào bất cứ ai tình cờ có mặt trong phòng và những gì họ nhớ, cuộc đánh giá bắt đầu bằng các sự kiện.

Những Sự Kiện Đó Trông Như Thế Nào

Trước khi bất cứ ai đưa ra ý kiến, AI làm lộ ra các ràng buộc khách quan. Thay đổi này chạm đến những dịch vụ nào? Tỷ lệ thất bại hiện tại của chúng là bao nhiêu? Có quyết định kiến trúc nào trong quá khứ xung đột với cách tiếp cận này không? Điều này sẽ đưa vào những phụ thuộc nào, và hồ sơ độ tin cậy của các phụ thuộc đó ra sao?

Tôi đã chứng kiến một đội dành bốn mươi lăm phút tranh luận nên dùng Kafka hay một hàng đợi tin nhắn đơn giản hơn. Cuộc thảo luận gay gắt xoay quanh thông lượng, độ trễ và chi phí vận hành. Cuối cùng có người nhờ AI kiểm tra. Nó trả về khối lượng tin nhắn thực tế, kinh nghiệm vận hành từng hệ thống của đội, và ba sự cố trong quá khứ liên quan đến hai công nghệ đó. Cuộc tranh luận kết thúc trong chưa đầy một phút. Câu trả lời trở nên hiển nhiên khi các sự kiện được đặt lên bàn.

Những sự kiện này không đưa ra quyết định thay bạn. Chúng cho bạn nền tảng để đưa ra một quyết định tốt hơn.

Vì Sao Câu Hỏi Mở Đầu Quan Trọng

Câu hỏi đầu tiên trong một cuộc họp đánh giá thiết lập khung. Nếu là “tại sao bạn muốn dùng công nghệ này?” thì cuộc đánh giá trở thành tranh luận về sở thích công nghệ. Nếu là “những ràng buộc đã biết và quyết định trong quá khứ áp dụng ở đây là gì?” thì cuộc đánh giá trở thành cuộc tìm kiếm giải pháp tốt nhất trong thực tế.

AI cho phép khung thứ hai. Bởi vì nó đã nạp các bản ghi quyết định kiến trúc, lịch sử sự cố, bản đồ phụ thuộc và các tiêu chuẩn tổ chức, nó có thể trả lời ngay lập tức các câu hỏi mang tính sự kiện. Con người dành thời gian cho những gì chỉ con người mới làm được — đánh giá các đánh đổi liên quan đến phán đoán, sự không chắc chắn hoặc các ưu tiên cạnh tranh.

Sự Điều Chỉnh Khó Nhất

Phần khó nhất đối với các kiến trúc sư có kinh nghiệm là thừa nhận rằng trực giác, dù có giá trị, không phải là cơ sở đủ cho các quyết định kiến trúc ở quy mô hiện đại. Cảm giác bản năng của bạn rằng một đề xuất có rủi ro có thể đúng. Nhưng lý do quan trọng hơn cảm giác.

AI cung cấp bằng chứng ủng hộ hoặc thách thức trực giác của bạn. Điều đó làm cho quyết định cuối cùng có thể bảo vệ được theo cách mà cảm giác bản năng không bao giờ làm được. Khi sáu tháng sau có người hỏi tại sao một con đường cụ thể được chọn, bạn không cần nói “cảm thấy đúng”. Bạn có thể chỉ vào dữ liệu đã định hình quyết định.

Hãy Bắt Đầu Mọi Cuộc Đánh Giá Theo Cách Này

Hãy xây dựng thói quen. Trước khi ý kiến đầu tiên được đưa ra, trước khi cuộc tranh luận đầu tiên bắt đầu, hãy hỏi AI những gì nó biết về đề xuất. Không phải để thay thế phán đoán con người — mà để cho phán đoán đó một nền tảng sự kiện.

Các câu trả lời sẽ không đưa ra quyết định thay bạn. Chúng sẽ làm cho quyết định của bạn tốt hơn rất nhiều. Và đội của bạn sẽ rời phòng với sự tự tin rằng họ không bỏ sót điều gì hiển nhiên.

Điều Gì Xảy Ra Khi Bạn Bỏ Qua Các Sự Kiện

Tôi từng chứng kiến một đội dành bốn mươi lăm phút tranh luận nên dùng Kafka hay một hàng đợi tin nhắn đơn giản hơn. Cuộc thảo luận rất sôi nổi. Mọi người có những ý kiến mạnh mẽ dựa trên kinh nghiệm trong quá khứ với cả hai công nghệ. Một số tranh luận chọn Kafka vì nó là tiêu chuẩn ngành. Những người khác tranh luận chọn sự đơn giản vì đội có kinh nghiệm vận hành hạn chế.

Cuối cùng có người nhờ AI kiểm tra. Nó trả về khối lượng tin nhắn thực tế, kinh nghiệm vận hành từng hệ thống của đội, và ba sự cố trong quá khứ liên quan đến cả hai công nghệ. Cuộc tranh luận kết thúc trong chưa đầy một phút. Câu trả lời trở nên hiển nhiên khi các sự kiện được đặt lên bàn.

Bốn mươi lăm phút đó bị lãng phí không phải vì đội sai khi tranh luận — mà vì họ tranh luận mà không có sự kiện. AI lẽ ra đã có thể cung cấp những sự kiện đó ngay từ đầu. Đội chỉ là chưa xây dựng thói quen hỏi.

Sự Kháng Cự Thực Sự

Phản đối mà tôi nghe nhiều nhất là “nhưng AI có thể bỏ sót điều gì đó”. Điều đó đúng. Nó có thể. Nhưng bất kỳ người nào trong phòng cũng có thể. Sự khác biệt là AI trình bày minh bạch những gì nó biết, và con người có thể thách thức nó. Điều đó tốt hơn là dựa vào bất cứ ai tình cờ có trí nhớ mạnh nhất về một sự cố liên quan từ hai năm trước.

Câu hỏi không phải là liệu AI đôi khi có sai không. Câu hỏi là liệu bắt đầu từ sự kiện có tạo ra kết quả tốt hơn so với bắt đầu từ ý kiến không.

Theo kinh nghiệm của tôi, sự kiện thắng.

Biến Nó Thành Thói Quen

Các đội làm tốt điều này có một quy tắc đơn giản: trước khi bất cứ ai đưa ra ý kiến trong một cuộc đánh giá kiến trúc, AI cung cấp các phát hiện của nó. Không phải để thay thế phán đoán. Chỉ là nền tảng cho nó.

Một quy tắc đó rút ngắn cuộc họp, cải thiện quyết định và xây dựng sự tự tin rằng không có gì hiển nhiên bị bỏ sót. Hãy thử một lần. Bạn sẽ thấy sự khác biệt ngay lập tức.

Nghĩ rằng lập luận này phù hợp với sự kiện của bạn? Hãy kể cho tôi về khán phòng — lịch trình có chọn lọc.